‘Zo’n vaart zal het toch niet lopen?’ of ‘Dat is toch alleen voor grote merken? Deze reacties krijg ik vaak als het onderwerp ‘merkregistratie’ ter sprake komt. Op het eerste oog is merkregistratie een beetje 2007; iets voor bedrijven met een hoog Old Spice-gehalte. Toch is het de moeite van het overwegen waard. Zeker als je je geld verdient op het web.

Stel je voor, je hebt een super gave webshop met vintage decoratiespulletjes: Sjiek de Friemel. Het heeft wat bloed, zweet, tranen en duiten gekost, maar je bedrijf staat als een huis. Je shop www.sjiekdefriemel.com is goed vindbaar in zoekmachines, je gelijknamige Facebook- en Twitteraccount zijn mateloos populair en je business loopt als een tierelier. Lekker! Op een goede zondagmorgen, espressootje bij de hand, wil je nog even je site bij te werken. Voor de aardigheid begin je met een rondje Googelen. Je tikt ‘sjiek de friemel’ in de zoekbalk, slaat enthousiast op enter en… schrikt! Op de derde plaats in de zoekresultaten staat de shop ‘www.sjiek-de-friemel.nu’. De omschrijving laat niet veel te wensen over. ‘De leukste decoratiespullen voor in huis: vazen en schalen, kandelaars, tapijten en meer’.

De waarde van je merk

Je merknaam is de beste reclame. Je klanten herkennen je bedrijf aan je naam en je logo. Je merk is immers het teken waarmee je je onderscheid van je concurrenten. Wat gebeurt er als je dat merk – dat belangrijke herkenningsteken – van de ene op de andere dag moet veranderen? Omdat een gelijknamig bedrijf vindt dat het merk zijn eigendom is. Of omdat er een concurrent een bedrijf opent met dezelfde naam als de jouwe. Hoe vinden je trouwe klanten – de trouwe fanbase waar je jaren aan hebt gewerkt – je nu? Weg onderscheidend vermogen! Om nog maar te zwijgen over de kosten die gepaard gaan met het maken van nieuw drukwerk, een nieuwe website, nieuwe gevelreclame, nieuwe bedrijfskleding en ga zo maar door.

Lokale bakker of online ondernemer?

Nu maakt het nogal een verschil of je een lokale bakker bent of een nationaal of internationaal opererende webshop. Immers, als bakker zal het je een biet wezen als ergens aan de andere kant van Nederland er een bakker is met dezelfde bedrijfsnaam als de jouwe. Online ligt dat toch net eventjes anders. In de virtuele winkelstraat die Google heet, lijkt het immers alsof je concurrent, die misschien wel fysiek mijlenver van je is verwijderd, ineens je buurman is geworden.

Je merk registreren

Natuurlijk kun je een situatie zoals die hierboven niet helemaal voorkomen. Maar merkregistratie is wel een eerste stap om je zorgvuldig opgebouwde merk te beschermen. En dan is er maar één oplossing: je merk registreren. Ben je een lokaal of nationaal opererend bedrijf, dan volstaat het om je te registreren bij Het Benelux-Bureau voor de Intellectuele Eigendom (BBIE). Voor het geld hoef je het niet te laten. Voor € 240,- is je merk tien jaar beschermd

Doe de merk-check

Maar hoe weet je nu of je er niet al een ander merk ‘jouw’ bedrijfsnaam heeft geregistreerd? Met andere woorden: hoe weet je of jouw merk nog beschikbaar is? Het beste moment om hierover na te denken, is natuurlijk bij de oprichting van je bedrijf. Of liever nog ervoor. Heb je een lijst met geschikte namen, doe dan de check op de website van het BBIE. Ook met een rondje Googelen kom je al een heel eind. Zo weet je ook meteen of een domeinnaam die past bij je potentiële bedrijfsnaam nog beschikbaar is (zonder dat je moet uitwijken naar een domeinnaam als www.slagerij-hethanepootje-apenhuizen.nu). Twijfel je nog steeds, dan kun je door een merkbureau een onderzoek laten uitvoeren. Houd er rekening mee dat hier kosten aan zijn verbonden.

Wat kun je registreren?

Meestal volstaat het om je bedrijfsnaam (woordmerk) en logo (beeldmerk) te registreren. Vooral als je bedrijfsnaam onvoldoende uniek is, is registratie in combinatie met een beeldmerk noodzakelijk. In uitzonderlijke gevallen kan het héél wenselijk zijn om een vorm-, kleur- of zelfs klankmerk te registreren.
Een voorbeeld: Danoontje. Iedereen kent de driekleurige verpakking (geel, oranje, rood) en de vorm van de kleine kwarkpotjes die menig kind doen watertanden (en ouders het schaamrood op de kaken bezorgt omdat kindlief scene maakt in de supermarkt).
Danoontje heeft echter deze vorm en kleur nooit geregistreerd. Het resultaat? Menige supermarkt heeft het concept schaamteloos (slim) gekopieerd voor potjes kwark – eveneens voor kinderen – van het huismerk.

Dubbel-check

Heb je eenmaal een merknaam in gedachte, wacht dan nog even om naar de Kamer van Koophandel te stappen. In sommige gevallen is het namelijk niet toegestaan om een merk te registreren. Vergewis je dus nog even van deze regels, om te voorkomen dat je alsnog van een koude kermis thuiskomt.

  • Het BBIE noemt vijf situaties waarin het niet toegestaan is om een merk te registreren:
  • Het teken is beschrijvend. Bijvoorbeeld Fietsenhandel Ventiel.
  • Het teken mist onderscheidend vermogen.
  • Het teken is misleidend.
  • Het teken is een vlag, wapen of ander officieel embleem.
  • Het vormmerk overlapt met andere intellectuele eigendomsrechten.
  • Het merk in strijd is met openbare orde en goede zeden.

Conclusie

Met een merkregistratie bescherm je je merk en kun je stappen ondernemen tegen mensen die er misbruik van willen maken. Reden genoeg om er ook als online ondernemer serieus over na te denken.